Is een waterontharder gezond? Wat officiële bronnen zeggen

Is een waterontharder gezond of ongezond?

Volgens de officiële bronnen is een waterontharder niet gezond of ongezond op zich; het gaat om de bijwerkingen¹³. Vitens noemt drie: metalen kunnen uit leidingen oplossen, bacteriën kunnen groeien en het natriumgehalte kan stijgen¹. Milieu Centraal schrijft dat zelf ontharden over het algemeen niet nodig is en ook risico's kent².

Is onthard water drinken gezond?

Onthard water is drinkwater zolang het aan de eisen voldoet, maar heel zacht water is volgens officiële bronnen niet gewenst⁷. In een rapport over de drinkwaterkwaliteit in 2008 staat dat permanente consumptie van water met een zeer lage hardheid, zonder mineralen, niet gewenst is⁷. De aanleiding was een meetpunt waar onthardingsapparatuur in de binneninstallatie de hardheid sterk had verlaagd⁷.

Het Drinkwaterbesluit stelt daarom een ondergrens: bij ontharding of ontzouting moet de totale hardheid meer dan 1 mmol/l zijn⁵. Dunea rekent dat om naar 5,6 graden Duitse hardheid als grens voor een ontharder in huis³. De ILT schrijft dat het standpunt over deze resthardheid met het RIVM is afgestemd en onveranderd is; de regelgeving is sinds 2011 niet gewijzigd⁶.

Volgens de ILT is hardheid een indicatorparameter: een overschrijding leidt niet direct tot risico's voor de volksgezondheid⁶. Wie thuis een ontharder heeft, blijft volgens dezelfde brief zelf verantwoordelijk voor de minimale hardheid⁶. Hoe je die controleert, lees je bij de waterontharder test.

08121830+

Ondergrens na ontharding (1 mmol/l): 5,6 °dH (zacht)

• zeer zacht 0–4 °dH
• zacht 4–8 °dH
• gemiddeld 8–12 °dH
• vrij hard 12–18 °dH
• hard 18–30 °dH
• zeer hard vanaf 30 °dH

Bron klassen: Dunea, Waterhardheid (indeling ook bij Brabant Water en Vewin)

1. Hardheid na de ontharder meten
2. Niet onder 5,6 °dH laten zakken
3. Onderhoud volgens de fabrikant
4. Bij vreemde geur of smaak: ontharder uitzetten

Hoeveel natrium zit er in onthard water?

Hoeveel natrium er bijkomt, hangt af van hoeveel kalk de ontharder verwijdert; een vaste waarde geven de officiële bronnen niet¹⁵. Het principe staat in het vonnis van de rechtbank Amsterdam uit 2021: een ionenwisselaar haalt calcium- en magnesiumionen uit het water en vervangt die door natriumionen¹⁰. Vitens schrijft dat een ontharder daardoor kan zorgen voor een hoger natriumgehalte¹.

Voor drinkwater noemt het Drinkwaterbesluit 150 mg natrium per liter als jaargemiddelde, met een maximum van 200 mg/l⁵. Natrium staat daar in de tabel met organoleptische en esthetische parameters, dus bij smaak en uiterlijk⁵. Gewoon kraanwater bevat volgens het Voedingscentrum ongeveer 0,02 gram natrium per liter⁸.

Ter vergelijking: de Gezondheidsraad adviseert volwassenen niet meer dan 6 gram zout per dag, gelijk aan 2,4 gram natrium⁸. In ons voorbeeld bevat één liter water op de normwaarde van 150 mg/l dus 0,15 gram natrium, ruim 6 procent van die 2,4 gram⁵⁸. Dat is een rekenvoorbeeld op de grenswaarde, geen meting van een ontharder. In de begrippenlijst staat meer over dit mineraal in drinkwater.

Wat betekent een natriumarm dieet?

Vitens schrijft dat mensen met een natriumarm, zoutloos dieet rekening moeten houden met het hogere natriumgehalte van onthard water¹. Hoeveel dat in jouw situatie uitmaakt, hangt af van je dieet; dat bespreek je met je behandelaar. Volgens het Voedingscentrum komt het meeste natrium binnen via zout in voeding, zoals brood, vlees en kaas⁸.

Kunnen er bacteriën in een waterontharder groeien?

Ja, als een ontharder niet op tijd wordt schoongemaakt, kunnen er bacteriën in groeien¹. Vitens noemt als gevolgen een vieze geur en smaak, deeltjes in het water, vlekken op sanitair en water dat vettig aanvoelt¹. Dunea schrijft dat bacteriegroei kan ontstaan als je de aanwijzingen van de fabrikant voor onderhoud niet volgt³. Milieu Centraal wijst op hetzelfde risico bij slecht onderhoud².

Vitens geeft concrete tips voor hygiënisch gebruik¹. Twijfel je of de ontharder de oorzaak van een probleem is, zet hem dan volgens Vitens uit¹. Meer over schoonmaken en harsreiniger lees je in onderhoud van een waterontharder.

• Vervang of reinig filters op tijd.
• Laat de hars regenereren volgens de instructies van de leverancier.
• Gebruik geschikt zout en vul het hygiënisch bij.
• Houd het zoutvat schoon en goed gesloten, zodat er geen insecten in komen.
• Merk je een vreemde geur of smaak, zet de ontharder dan uit en neem contact op met je waterbedrijf.

Lossen metalen sneller op in onthard water?

Dat risico noemen Vitens en Milieu Centraal: door het ontharden verandert de samenstelling van het water, waardoor metalen uit leidingen kunnen oplossen¹. Milieu Centraal schrijft dat in heel zacht water schadelijke stoffen kunnen oplossen². Het Drinkwaterbesluit vermeldt dat water niet agressief of corrosief mag zijn, zeker als het een behandeling als ontharding ondergaat⁵.

Is onthard water beter voor huid en haar?

Wij hebben geen officiële bron gevonden die een gezondheidsvoordeel van onthard water voor huid of haar bevestigt. Waternet wijst juist op een nadeel van te zacht water: zeep blijft na het douchen op je lichaam zitten, en dat noemt Waternet slecht voor je huid⁹. Ook blijft wasmiddel volgens Waternet dan in je kleding zitten⁹. Wat hard water verder met je huis doet, lees je op hard water.

Hoe wij dit hebben onderzocht

Voor dit artikel hebben we alleen officiële bronnen gebruikt: het Drinkwaterbesluit, een brief van de ILT, een drinkwaterrapport op de site van het RIVM, het Voedingscentrum, Milieu Centraal, de rechtbank Amsterdam en de waterbedrijven Vitens, Dunea, Brabant Water en Waternet⁵⁶⁷. Claims van fabrikanten over gezondheid staan bewust niet in dit artikel. Over babyvoeding met onthard water vonden wij geen officiële bron, dus daarover schrijven we niets. Alle pagina's zijn op 2026-10-28 geraadpleegd; zie ook hoe wij vergelijken. Dit artikel is geen medisch advies.

Veelgestelde vragen